زانیاریی دەربارەی پێکوتەی ڤاکسینی دژە

کوتان دژی نەخۆشی COVID-19

زانیاریی

ئەو پێکوتەی، ڤاکسین، کە لە ئایسلاند بەکاردەهێنرێن دژی ڤایرۆسی کۆرۆنا کە هۆکارە بە توشبوون بە نەخۆشی COVID-19 ، پێکوتەیەکی متمانە پێکراوە و باشترین جۆری بەردەستە بۆ بەرگریی لەبەرامبەر نەخۆشییەکە.

ئامانج لەم کوتانە  دژی COVID-19 بریتیە لە پاراستنی خەڵک و بەهێزکردنیی بەرگریی لەش لەلای گشت، ناسراو بە بەرگریی مێگەل، کە لەو ڕێگەیەوە تەشەنەی نەخۆشییەکە ڕادەگیرێت. بۆ بەدەستهێنانی بەرگریی مێگەل پێویست دەکات بە کوتانی ٦٠٪ ی دانیشتووانی وڵات. لە ئایسلاند، پێشبێنییەکان وا نیشان دەدەن کە ٧٥٪ ی لە دایکبووانی ساڵانی ٢٠٠٥ و لەوەدووا کوتانیان بۆ بکرێت. کوتان بێ بەرامبەرە، مەرج وفشار دانانرێت لەسەر هیچ کەسێک بۆ وەرگرتنی پێکوتە.

خێرایی پرۆسێسی کوتان ئەوەستێتە سەر بڕە پێکوتەی کە دەگاتە وڵات لەهەر فەیز/ خولێکدا.

وەزارەتی تەندروستی  خشتەی ڕۆژمێری کوتان دژە COVID-19  ی داڕشتووە،  لەسەر بناغەی زانیاریی بەردەست و  پلانی بە دەستگەیشتنی ڤاکسینەکە.

کاری پێکوتەکان بە گشتیی، وەک ئەو ڕاستییەی کە زانراوە ؛ بە ئاگا هێنان و چالاککردنی کۆئەندامی بەرگریی لەشە تابتوانێت سەرئەنجام پارێزگاریی لەش بکات لە بەرامبەر نەخۆشییەکی دەستنیشانکراو، ئەویش لە ڕێی ناسینەوە و بەرەنگاربونەوەی ئەو ڤایرۆسانەی هۆکاری نەخۆشییەکەن کە جەستە بەدەستیانەوە ئازاردەکێشێت. بۆ خوێندنەوە و زانیاری زیاتر دەربارەی پێکوتەی دژە COVID-19 ، بڕوانە لاپەڕەی فەرمی ئاژانسی دەرمان لە ئایسلاند  heimasíðu Lyfjastofunar

ژنانی دووگیان. وەک گروپێکی پێشەنگ / پێشخراو  دانانرێن لە پرۆسەی کوتان دژی  COVID-19 ،  لەهەمان کاتدا دەستناهێنرێتە ڕێگەی ئەو ژنانەی سکیان هەیە و خوازیارن ڤاکسین وەربگرن، بەتایبەت ئەوژنانەی هۆکاری مەترسییان لەسەرە بە هۆی نەخۆشی ترەوە لە پێش دووگیانیدا یان سروشتیکارەکانیان وایە کە ئامۆژگارییان دەکرێت بە کوتان ، وەک کارمەندانی بەشیتەندروستی.

وەزیری تەندروستی ئایسلاندیی بڕیاری لەسەر لیستی ڕیزبەندیی بڕیارێکی پەسەند کرد پەیوەست بە چۆنییەتی و ڕیزگیری کوتان دژی COVID-19  ئامانج لەو لیستەیە دەستنیشانکردنی ڕیزبەندیی، بەرتر، کوتانە لە دژی کۆڤید-١٩ لەسەر بنچینەی بەهەندگرتنی بابەتییانە و پێشبینیکردنی دەرئەنجامەکان بە پێی توانا. لە داڕشتنی لیستەکەدا ڕەچاوی  بنەماکانی ئاڕاستەکردنی ڕێکخراوی تەندروستیی جیهانیی کراوە سەبارەت بەوەی کێ لەپێشترە، کامانە، بۆ ڕیزی یەکەم بۆ وەرگرتنی پێکوتەی/ ڤاکسینی دژە COVID-19 هەروەها گوێ گرتن بۆ ڕای وڵاتانی دراوسێ لە میانەی ئەرکە هاوشێوەکانەوە. دابەشکردنی پێکوتەکان و ڕێکخستنی پرۆسەی کوتان لە ئەستۆی پسپۆڕی نەخۆشییە درمییەکانە ، هەرچی کاری جێبەجێکردنەکەیەتی دەکەوێتە سەر نەخۆشخانەکان و بنکەکانی چاودێری تەندروستی.

لێرەدا زانیاری بەرچاو دەکەون دەربارەی دەرمان و چارەسەر دژی COVID-19 ، هەروەک هەواڵی نوێی بەرەوپێشچوونی هەوڵەکان بۆ بەرهەمهێنانی پێکوتە لەسەرلاپەرەی ئاژانسی دەرمان لە ئایسلاند .vef Lyfjastofnunar
دەتوانیت زانیارییت دەستبکەوێت لەسەر پێکوتەی COVID-19 لەسەرلاپەرەی ئاژانسی دەرمان لە ئایسلاند vef Lyfjastofnunar
زانیاری بۆ کارمەندانی بنکەکانی چاودێری تەندروستیی لەسەر جێبەجێکردنی پرۆسەی کوتانەکە لەسەر پێگەی تایبەتی بەرێوەبەرایەتیی تەندروستی وڵات بەردەستە : vef Embætti landlæknis
لێرەدا دەتوانیت هەموو ئەوانەی لای سەرەوە، زانیاری لەسەر کوتان لە ئایسلاند، لە پێگەی تایبەتی بەرێوەبەرایەتیی تەندروستی وڵات بخوێنیتەوە : vef Embætti landlæknis

گۆڕانکاریی لەم پێگەیەدا دەکرێت بە گوێرەی ئەو زانیارییانەی دەگاتە دەستمان دەربارەی پرۆسەی کوتانەکە و کاریگەریی پێکوتەکە هەروەها گەیشتنی بڕی داهاتوو لە پێکوتە .

گروپەکانی کوتان بریتین لە ١٠ گروپ

‌پرۆسەی کوتان دژی نەخۆشی COVID-19 لە ئايسلاندا لەگەڵ کۆتایی ساڵی پاردا دەستی پێکرد. لێرەدا زانیاریی و ئامار بەردەستن دەربارەی ئەو کەسانەی لەم وڵاتەدا کوتانیان بۆ ئەنجام دراوە.

لە ئێستا وەک دەگوزەرێت، کار لەسەر کوتانی کەسانی بەساڵاچوو دەکرێت،  بە جۆرێک کاری کوتان بە ڕێوەدەچێت لە خانەی پیران ، تیمارگە و نەخۆشخانەی چارەسەریی پیران و خانەی ڕۆژانەی بەساڵاچووان. ئەو کەسانەی ئاگاداری نامەی ئەلەکترۆنیان بۆ ناچێت ئەوا لە ڕێگەی ترەوە ئاگادار دەکرێنەوە .پرۆسەی کوتان هەمووان دەگرێتەوە و هیچ کەس بێ بەش ناکرێت. کوتان دژی COVID-19 ئەنجام دراوە بۆ کارمەندانی بواری چاودێری تەندروستیی کە لە هێڵەکانی پێشەوەی خزمەتگوزارییدان.

بۆ ئەو کەسانەی ڕاپۆرتی چاكبوونەوەیان هەیە لە دووای تووشبوون بە COVID-19 ؛ تێستی PCR یان تێستی دژەتەنی ناو لەش، ئەوانە پێویستیان بە کوتان نیە.

بە پێی ڕێسای. 1198/2020 ، پزیشکی باڵای نەخۆشییە درمییەکان ، بە ڕاوێژ لەگەڵ وەزیری تەندروستیی، بڕیاری دەرکرد سەبارەت بە ڕیزگریی گروپەکانی کوتان دژی COVID-19. پزیشکی باڵای نەخۆشییە درمییەکان دەتوانێت گۆڕان یان بواردن بکات لە ڕیزەکاندا بە پێی پێویستی بارودۆخەکە، وەک ڕادەی تەشەنەی پەتاکە و جۆری ڤاکسینەکە. لەگەڵ ڕەچاوکردنی ڕیزبەندییە بنەڕەتییەکانی ناو ڕێساکە. جێگای سەرنج و تێڕامانە لەو ڕاستییەی کە بنکەکانی چاودێری تەندروستی ناتوانن ریزبەندیی کوتانەکە بگۆڕن.

گروپی 1

تیمی پزیشکیی و کارمەندانی تری تەندروستیی هەڵسوڕاو لە بەشەکانی فریاکەوتن و چاودێری چڕ لە نەخۆشخانەکانی لاندسپیتالی Landspítali  لە ڕەیکیاڤیک و نەخۆشخانەی سەرەکیی ئاکورەیری .

گروپی 2

کارمەندانی چاودێری پزیشکی بەشی تایبەت بە COVID-19 لە ناو سەنتەرەکانی پزیشکی و بەشی مانەوەی ، داخڵ بوون ،  کەسانی نەخۆشی تووش بوو بە COVID-19.

گروپی 3

ئەوکەسانەی دانیشتووی خانەی تیمارسازی و چاودێریین لە خانەی بەساڵاچووان و بەشەکانی ناو نەخۆشخانەکان.

گروپی 4

کارمەند و هەڵسوڕاوانی گواستنەوەی نەخۆش، ماشێنی فریاکەوتن، تەکینییکیەکان و کارمەندانی ئێشکگری کەنارە ئاوییەکان، کارمەندانی ئاگر کوژاندنەوە، پاسەوانی بەندیخانە لەگەڵ پۆلیس وئەو لایەنانەی لە ئامادەباشیدا ئێشکگرن.

گروپی 5

پیشەییەکانی چاودێری تەندروستیی کە ڕاستەوخۆ کار لەگەڵ نەخۆشەکاندا دەکەن و پێویستاین بە کوتان هەیە.

گروپی 6

گروپی ئەوانەی تەمەنیان 60 ساڵ و بەرەوژورە .

گروپی 7

ئەو کەسانەی نەخۆشی درێژخایەن / ناوەکییان لەگەڵە و سەر بە گروپی مەترسیدارن لە توشبووندا بە پەتاکە..

گروپی 8

کارمەندانی باخچەی منداڵان و قوتابخانە سەرەتایی و  ئامادەییەکان لەگەڵ هەندێک لە کارمەندانی خزمەتە کۆمەڵایەتییەکان .

گروپی 9

ئەو کەسانەی لە بارێکی هەستیار و لاوازدان بە هۆکاری باری ئابوری و کۆمەڵایەتییەوە .

گروپی 10

هەموو ئەو کەسانەی تر کە داخوازن بۆ وەرگتنی پێکوتە.

پرۆسەی کوتانەکە چۆن ڕێکدەخرێت ؟

ئاگادارکردنەوە و تۆمارکردن

کەسانی ناو کۆمەڵەکان بە نامە ئاگادار دەکرێنەوە، هەر کەسە و بە پێی ئاستی زەرورەت و گروپەکەی، بۆ ئامادەبوون  بە مەبەستی کوتان لە بنکەیەکی تەندروستی دیارییکراو ،( بۆ نمونە کورتەنامەی   SMSیان  نامایەک لە بەشی*لاپەڕەکانم* لەسەر پێگەی Heilsuvera )  بۆ زانینی کات و شوێنی دەستنیشانکراو بۆ کوتان .لە توانادا نابێت کات و شوێن داوا بکرێت بۆ کوتان لەدەرەوەی ئەو کات و شوێنەی لە نامەکەدا دێت.

نوسینگەی بەڕیوەبەرایەتی تەندروستیی گشتیی سیستەمێکی کۆمپیوتەریی خستۆتەکار و پەرەی پێداوە بۆ پشتیوانیی و ئاسانکاریی پرۆسەی کوتان. سیستەمەکە بەدوواداچوون و چاودێری دەکات لەسەر هەموو کۆمەڵەکانی ڕیزبەندییەکە و کاری ئاگادارکردنەوە و بانگکردنی تاکەکان ڕێکدەخات و کۆکردنەوە و بەیانکردنی زانیاریی لەسەر پێکوتە و پرۆسەکە بۆ بەردەم کارمەند و هەڵسوڕاوانی بنکەکانی چاودێری تەندروستیی ، هەروەها چاودێری کردنی ئەوەی هەر کەسێک ژەمە کوتانەکەی بە تەواوی وەربگرێت . لەم ڕێگەیەوە بە دوواداچوون و ڕاستەوخۆ تۆمارکردنی لە بنکەی داتاکان تایبەت بە پسپۆڕی نەخۆشییە درمییەکان .

کارمەندان و هەڵسوڕاوانی نەخۆشخانە و نەخۆشەکان لە ناو نەخۆشخانەدا کوتان وەردەگرن. هەرچی کارمەند و دانیشتووانی خانەی چاودێری بەساڵاچووان و ماڵە هاوبەشەکانی خانەی پیرانە، ئەوانە هەر لەناو ئەو بینایانەدا کوتانیان بۆ ئەنجام دەدرێت. زانیاری زیاتر لەسەر کات و شوێنی کوتانی کۆمەڵەکانی تر کاتێک بەیان دەکرێت کە زانرا کەی لە تونادا هەیە کوتانیان بۆ ئەنجام بدرێت.

• کوتان بە پێی لیستی ڕیزبەندیی کۆمەڵەکان دەبێت .
• لە توانادا نابێت کات و شوێن داوا بکرێت بۆ کوتان
• سیستەمێکی ئەلەکترۆنیی چاودێریی و بەدوواداچوون دەکات لەسەر هەموو کۆمەڵەکان ، ڕیزبەندییان،  ناردنی ئاگاداری و بانگکردن بۆ کوتان ، زانیاریی لەسەر پێکوتە، تۆمارکردنی داتاکان و دڵنیابوون لەوەی کە کەسەکان ژەمی تەواوی کوتانیان وەرگرتووە.
• پێکوتەی ، ڤاکسینی، دژە کۆڤید دابەش دەکرێت بەسەر چەند بنکەیەکی دیارییکراو. لەناوخۆی وڵاتدا  و دەزگای چاودێری و خزمەتگوزاریی تەندروستی بەرپرسی پرۆسەی کوتانەکە دەگرێتە خۆی هەر بنکەیەک بۆ ناوچەی سنوری خزمەتی خۆی .
• تاکەکانی هەر کۆمەڵەیەک بە گوێرەی لیستەکە بانگ دەکرێن لە ڕێگای نامەیەکەوە لە پێگەی Heilsuvera ئاگاداری کات و شوێنی بە مەبەستی کوتان لە نامەکەدا هاتووە.
• شوێنی کوتانی کۆمەڵەکانی تر دەستنیشان دەکرێت دووای ئەوەی زانرا کەی دەکوترێن .
• بە شێوەیەکی گشتی ، بە پێی زانیارییەکانی بەرهەم‌هێنەری پێکوتەکە، پێویستە کوتانەکە دووجار لە ماوەی 3 هەفتەدا ئەنجام بدرێت.
• ئازار و نیشانە تەنیشتییەکان . هەمووان بە گشتیی ، پسپۆڕان ، سەرپەرەشتیاران و کارمەندانی چاودێری پزیشکیی دەتوانن  ئاگاداری ئاژانسی دەرمانی ئایسلاندی بکەنەوە لەهەر دیاردیەەکی ئازار و کاریگەریی لاوەکیی ، لەسەر پێگەی vef Lyfjastofnunar